Zduńska Wola - pochodzenie mieszkańców

Zduńska Wola - pochodzenie mieszkańców

Liczbę mieszkańców miasta trudno jednoznacznie określić, jako że liczono ją albo dla całej majętności zduńskowolskiej, albo dla miasta, którego granice ulegały zmianom. Dane trzeba zatem traktować orientacyjnie.
Spis z roku 1790 daje sumę 363 osób, w czym prawdopodobnie ujęto same osoby dorosłe.
W czasie następnych 35 lat wartość ta uległa potrojeniu dzięki napływowi sprowadzanych kolonistów.

Pod aktem wnioskiem o założenie miasta w 1825 roku podpisało się 130 osób - przedstawicieli rodzin tu już mieszkających. Byli to pierwsi osadnicy.
Znaczący wzrost liczby ludności zanotowano między rokiem 1826 i 27 prawie o 1500 osób, była to druga fala napływających osadników, trzecia fala napłynęła miedzy rokiem 1834 i 1841 był to wzrost o 1250 osób.
Kolejne lata charakteryzowały się niewielkim stałym wzrostem liczby ludności wynikającym ze zwykłego przyrostu naturalnego. Jedynym wyjątkiem były lata 1855-57 kiedy to epidemia cholery spowodowała ujemny przyrost ludności.
W roku 1860 zanotowano w mieście 3325 katolików, 1789 ewangelików i 1804 starozakonnych.

Rok - Liczba ludności

1790 363
1825 1458
1826 1683
1827 3130
1830 3537
1832 3061
1834 2907
1841 5234
1850 5832
1860 6921
1902 20472
1914 28437

Skąd pochodziła ta ludność?

Najstarszymi zduńskowolskimi rodzinami notowanymi od początków prowadzenia ksiąg stanu cywilnego były rodziny:
Kazków, Królikowskich, Grobelnych, Michalczewskich, Sobczaków, Chaberkowskich, Czerkawskich, Kubaczyńskich, Plewoskich.
Pozostali przywędrowali z okolicznych miejscowości, lub zostali sprowadzeni w wyniku zorganizowanej akcji.
Największa fala napłynęła osadników z pogranicza trzech krajów:
Królestwa Czech, Królestwa Saksonii i Prus z następujących miejscowości. z Królestwa Czech 79 rodzin. z Królestwa Saksonii 78 rodzin, ze Śląska 46, z Turyngi 13, z Hesji 15, z Badeni Wintenbergi 9, z Bawarii 11, Meklenburgi 15, z Wielkiego Księstwa Poznańskiego 16.
Tylko w połowie przypadków udało się zidentyfikować miejscowości skąd przybyli osadnicy. Podstawowym i źródłami wiedzy były akta metrykalne, sporządzane niestarannie i zdawkowo, gdzie nazwy miejsca urodzenia pisano fonetycznie, lub nie wymieniano wcale.

KRÓLESTWO CZESKIE

Georgswalde czyli Jirikow koło miasta Rumburg w Czechach,
rodziny: Diesner, Holfeld, Dienstel-płóciennik, Maj, Kade, Thum, Klinger, Böhm, Kauer, Winkler, Meier, Müller, Buder, Thiesner.

Rumburk (niem. Rumburg) w Królestwie Czeskim: od początków 16 wieku rozwijało się tu płóciennictwo, a na początku 18 wieku już na wielką skalę, było ponad 1000 płócienników.
Przybyły rodziny: Schneider, Pazelt, Donat, Heine, Trietschel, Lisner, Lumpe, Junknikiel, Meltzer, Nitsche, Liebisch, Pietschman, Adler, Lange, Krischke, Salamon, Friese, Mildner, Trieb-płóciennik, Eisert, Klinger, Urban, Muller, Diesner, Porsche, Matz, Neuman, Eisert, Herbrich, Michel, Fitz, Grau, Förster, John, Kajl, Szmidt.
Schluckenau (Bohemia Śluknov); Liebisch, Weber, Hesse, Pietschman, Eisert, Priks, Marschner-płóciennik, Krebs, Müller, Knobloch, Waldhauser, Herbrich, Endler,Kinderman, Waldhauser, Zalm, Hage, Hesse, Lejblich, Roth, Mueller
Schonlinde (Krasna Lipa koło Rumburk) Friedrich-pończosznik, Czaske, Diesner, Broże, Matzke
Leitmeritz (Litomierzyce); Ritter - płóciennik, Hope
Gabel : Horak
Erenberg : Hille

SAKSONIA

Zwickau; Balle, Haniech, Graubner, Kaufman
Seifendorf; Lorenz,
Heinrichsort; Munnig
Brechstat; Hospodarz
Laubau; Zeisig w Erdmansdorf
Netzschkau; Kruszwic,
Ostritz; Linke, Riedel - płóciennik
Opothal: Kisling
Opa; Langenbek -szewc
Weisnik; Plumpe,
Schlupwinkler; Schöler,
Blauberg; Netzstriker-płociennik
Unterfeldbach; Grab,
Wuidebonau; Rossy-płóciennik
Zittau; (dziś Żytawa); Kaufman, Bursche w Reibersdorf
Chemnitz (Karl-Marx-Stadt) -Böhm, Dost, Muenig, Schreiber, Werne
Ebersbach; Thielmann, Starke, Kislig
Renchenberg: May, Hübner, Pilz, Keil, Lindner, Riegier, Richter,Resler,Jager, Ryster - cieśla, Hajdrych, Kajl,
Rochlitz; Kuntze, Schmidt, Wagner, Schier, Horak, WandraczkeTeufel, Rieger, Schwander, Seidel, SchefeldHabenicht, Bieman, Janat-płóciennik, Tietz, Umlauf, Gebert, Genert, Groszman, Gusman-tkacz, Kasper-rolnik, Schwander, Sucharnek.
Schoenbuchel, Petsch, Guenther, Adler,
Luckenau v.Lukau: Liebisch, Wentzel,
Königswalde; Lehmann, Bacher,
Königshain; Keiser, Pilz, Feilschmid, Miller,
Ruppendorf; Keil

TURYNGIA

Ehrenberg koło Fuldy; Mentzel, Schubert, Bergmann, Tschursz, Genau, Gampe, Endler, Heidel, Hajer, Hille, Pol - pończosznik,
Salm, Salomon.

ŚLĄSK

Bunzlau; (Bolesławiec w. dolnośląskie): Winer
Kunersdorf (Kunowice koło Frankfurtu nad Odrą) Lang, Zobel, Reinisch, Eiselt,
Liebenau v. Liebau (Lubawka w. dolnośląskie); Hepner, Klinger, Seipt, Szwarc, Pacelt, Körner, Adler
Neustädtel; (Nowe Miasteczko w. lubuskie) :Rösler, Keil, Effenberger, Pietsch - płóciennik
Gablentz; (Jabłoniec w. lubuskie p. żarski) Jakel, Keller - tkacz
Rybnik; Kuhn
Bielau; (Biała Nyska w opolskim, lub Biała w dolnośląskim p. legnicki); Winkler
Gruneberg v. Grünberg; (Zielona Góra w lubuskim) Viegul, Ohm, Pretzel, Ebert, Stams
Laubenon; Michl
Marszewica pod Oławą : Hoppe nauczyciel
Reichenbach; (Przybymierz w lubuskim, p. zielonogórki, lub Dzierżoniów w dolnośląskim Schrauzer
Sagan (Żagań)- Muller, Mater,Kuchn, Hermuth, Jorberg, Kuske, Henig, Philipp.
Sprottau (Szprotawa p. żagański w. lubuskie); Hille, Grohman zWilhelmdorf, Knol, Milcz, Matzke
Steinkuncendorf; Glaeser – krawiec,
Libenthal (Lubomierz w dolnośląskim, lub Luboradów w dolnośląskim p. milicki); Mathes-nauczyciel
Jawornik; Roskowiec

HESJA

Anspach v. Auspach: Liebisch, Fuchs, Schinzel-płóciennik, Halin, Waldchauser,
Grünberg; Rentsch, Schmidt, Lokner, Faustman, Pusz-kowal,
Almendorf; Kolbe
Weisbach; Wentzel, Krause, Schulz

BRANDENBURGIA

Rädel: (koło Poczdamu) Krause, Fogt, Hübner, Kundlatz płóciennik, Scheffel, Hartlik. Hilebrandt-szewc,

BADENIA WIRTEMBERGIA

Langenau; Lumpe, Jahnel, Balle,
Reichenau; Pilz, Kochler, Jager, Zajdel, Sztumpe
Paulsnest; Hausman

BAWARIA

m. Kronach ; Bitterlich
Tiefenroth; Hofman, Grab
Sesloch; Weinkeim,
Mulwurfnest; Hauser
Letenreit; Doman
Gerszdorf; Preisler-płóciennik
Sinhugel; Schlam
Unterweinstadt; Geise
Hothein; Hülbig, Günzler

MEKLENBURGIA

Schönberg (koło Lubeki); Harte, Muller,
Friedland; Beier, Birnbaum, Rössel, Jakkel, Herbrich, Nachtwandler-płociennik, Langer, Lefler-rolnik, Tuhm-tkacz, Effenberger, Elsner-płóciennik, Ulman-mechanik, Schicht-postrzygacz

WIELKIE KSIĘSTWO POZNAŃSKIE

Rawicz; Kossmann, Resel
Franzstadt; Wyżyński-stolarz
Bogucice; Jerzyński rolnik
Margonin; Klatt-sukiennik, Krenz, Szuliz, Schiewe
Leszno; Gessner
Zduny; Nadler, Albrecht
Krotoszyn; Reman
Stawiszyn; Philipp
Bojanów; Seifert, Lasch, Stark
Dąbie; Matter

Nie wszystkie te rodziny osiadły na stałe w mieście, część z nich wędrowała dalej, tam gdzie były lepsze warunki do pracy i zbytu produkowanych towarów. Wiele rodzin głównie pochodzenia niemieckiego powróciło w rodzinne strony po II wojnie światowej. Pozostali mieszkając w mieście od pokoleń na stałe wrośli w społeczność lokalną.